Market Dondurucularına Uzaktan Saldırı En Az 9 Ülkeye Yayıldı

Güncelleme (3 Kasım 2026, 15.00 TSİ): İngiltere Ulusal Siber Güvenlik Merkezi (NCSC), BBC'ye göre İngiltere'de savunmasız teknolojinin istismar edildiği birkaç vakadan haberdar olduğunu açıklarken, saldırının ülkedeki gıda tedarik zincirindeki işletmeleri de etkilediği bildirildi. NCSC İcra Kurulu Başkanı Dr. Richard Horne, etkilenmiş olabilecek kuruluşları uyarmak için gece boyu çalıştıklarını, ancak saldırıların arkasında kimin olduğunu söylemek için henüz çok erken olduğunu ifade etti. Birçok firmanın sistemleri ömrünü doldurduktan sonra da kullandığına, güncellemediğine ya da internetten ayırmadığına dikkat çeken Horne, kuruluşları dayandıkları teknolojiyi yenilemeye çağırdı. İngiliz Bağımsız Et Tedarikçileri Derneği (AIMS) bazı üyelerinin dolaylı olarak etkilendiğini ancak hiçbirinin et kaybı yaşamadığını BBC'ye söylerken, İngiliz Perakende Konsorsiyumu (BRC) perakendecilerin soğutucularını korumak amacıyla NCSC ile iş birliği yürüttüğünü açıkladı. BBC'ye göre Belçika ve Lüksemburg'da yaklaşık 40 Delhaize marketi etkilenirken, soğutucu üreticisi Sabcobel ünitelerin evaporatörlerinin buz çözme moduna alındığını ve bu müdahalenin ısınmaya yol açtığını kaydetti.

Avrupa'da market soğutma ve dondurucu sistemlerini hedef alan saldırılar 2 Kasım 2026'da en az dokuz ülkeye yayıldı. Belçika, Estonya, Finlandiya, İrlanda, İtalya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İsveç'teki süpermarketler, gece boyunca sıcaklıkların yükseldiği soğutma sorunları bildirdi; bazı perakendeciler gıdaları imha etmek zorunda kaldı. Romanya'da da bir zincirin 6 şubesinde benzer bir olay bildirildi. Belçika Federal Savcılığı soruşturma başlattı, AB Komisyonu olayları ciddiye alınması gereken bir uyarı olarak nitelendirdi. Saldırıların sorumluluğunu üstlenen olmadı.

Hangi ülkelerde neler yaşandı

SGH, dalganın ilk gecesini 2 Kasım 2026'da İsveç ve Belçika'daki market dondurucusu olaylarıyla haberleştirmişti. Sonraki saatlerde bildirilen olaylar ülke ülke şöyle:

• Belçika: En ağır etkilenen ülkeler arasında. Carrefour Belgium, yaklaşık 700 mağazasından 15 kadarında aksama yaşandığını açıkladı ve «Bu bir siber saldırı, başka bir açıklaması yok» dedi. IKEA, Mons mağazasının da dondurucu sıcaklıklarını yükselten bir siber saldırıya maruz kaldığını bildirdi. Delhaize, Colruyt ve Intermarché de Belçika'daki mağazalarında soğutma sorunları bildirdi.
• Lüksemburg: Dört Delhaize şubesi etkilendi.
• İrlanda: Musgrave, siber olay olarak nitelendirdiği durumdan 13 SuperValu mağazasının etkilendiğini söyledi; etkilenen şubelerde soğuk ve dondurulmuş gıdalar önlem amacıyla satıştan kaldırıldı.
• Portekiz: Mosqueteiros grubu, yedi Intermarché mağazasındaki olayların bir siber saldırıyla bağlantılı olduğunu doğruladı; saldırının «soğutma sistemlerini yönetmekten sorumlu harici bir hizmet sağlayıcısını hedef almış gibi göründüğünü» belirtti.
• İsveç: Coop, yaklaşık 800 mağazasından altısının etkilendiğini ve bunun bir siber olay olduğunu doğruladı; sorun giderildi. Coop'a göre etkilenen mağazalar 4G mobil ağa bağlıydı.
• İtalya: Sicilya'da en az dört Coop marketi ve Toskana'da bir işletme etkilendi.
• Finlandiya: Kesko grubuna ait birkaç küçük markette düzensiz sıcaklıklar tespit edildi; ağ üzerinden müdahale ihtimali dışlanmadı.
• Estonya: Kamu yayıncısı ERR'ye göre en az bir süpermarkette soğutma ünitelerinin sıcaklık ayarı 50 dereceye çıkarıldı.
• Hollanda: Kamu yayıncısı NOS'a göre aralarında mahalle marketleri ve kasapların bulunduğu en az 17 işletme etkilendi; büyük market zincirleri etkilenmedi.
• Romanya: Romanya Ulusal Siber Güvenlik Müdürlüğü (DNSC) direktörüne göre bir zincirin 6 şubesinde soğutma ekipmanlarının sıcaklığı 2 Kasım'da saat 01.30 sularında yükseldi; sorun ancak 08.00'de fark edildi.

AB ve ulusal kurumlar ne dedi

AB Tarım ve Gıda Komiseri Christophe Hansen, birliğin olayları son derece ciddiye aldığını söyledi: «Bunlar, gıda tedarik zincirimizi bozmayı ve tüketicilerin buna olan güvenini sarsmayı amaçlayan kasıtlı bir girişim, ciddiye almamız gereken bir uyarıdır». Hansen, POLITICO'ya Avrupa'nın gıda güvenliğinin risk altında olmadığını, ancak olayların gıda tedarik zincirindeki zayıflıkları ortaya koyduğunu söyledi; konu Komisyonun Güvenlik Koleji'nin bir sonraki toplantısında ele alınacak, toplantı tarihi belirlenmedi. AB Komisyonu sözcüsü Thomas Regnier, Anadolu Ajansı'na yaptığı yazılı açıklamada «Bu olaylar, siber saldırıların hizmetleri aksatabileceğini, işletmeleri etkileyebileceğini ve vatandaşların günlük yaşamlarını doğrudan sekteye uğratabileceğini gösteriyor.» dedi. Regnier'e göre birden fazla üye ülke etkilendiği için koordinasyon ve bilgi paylaşımı amacıyla Avrupa Siber Kriz İrtibat Örgütü (EU-CyCLONe) mekanizmasına başvuruldu. Belçika Federal Savcılığı soruşturmanın başladığını Anadolu Ajansı'na teyit etti.

İtalya Ulusal Siber Güvenlik Ajansı (ACN), büyük ölçekli perakende, gıda lojistiği ve endüstriyel soğutma şirketlerini daha önce önerilen güvenlik önlemlerini almaya çağırdı. Finlandiya'da Traficom bünyesindeki Ulusal Siber Güvenlik Merkezi siber müdahale ihtimalini dışlamadı. İngiltere Ulusal Siber Güvenlik Merkezi (NCSC) uluslararası ortaklar ve sektörle birlikte çalıştığını açıkladı. İsrail Ulusal Siber Direktörlüğü de ülkedeki marketler, gıda şirketleri ve lojistik merkezlerine uyarı yayımlayarak teknisyenlerin ve servis sağlayıcılarının uzaktan erişebildiği soğutma ve kontrol sistemlerinin denetlenmesini, sonuçların kuruma bildirilmesini istedi.

Sistemler neden açıkta kaldı

Avrupa genelindeki olaylar, Fransa'da Ekim 2026'da süpermarket soğutma sistemlerini hedef alan saldırılardan üç hafta sonra yaşandı; Fransa'da yüzlerce şube bozulan ürünleri imha etmişti. İki dalganın da sorumluluğunu üstlenen olmadı; saldırganların kimliği bilinmiyor. Her ülke için saldırı yöntemi açıklanmadı.

Romanya'da DNSC'nin ilk incelemesine göre kontrolcüler sabit IP adresli GSM yönlendiricilerle internetten doğrudan erişilebilir durumdaydı ve oldukça eski yazılım sürümleri çalıştırıyordu. Hollanda'da NOS'un aktardığına göre saldırıya uğrayan sistemler güvenli olmayan ağlara bağlıydı ve kolay tahmin edilebilir parolalarla korunuyordu. İsveçli ICA, sınırlı sayıda mağazasında soğutma sorunu yaşandığını ancak bunun siber saldırı olduğunu doğrulamadığını açıkladı; ICA sözcüsüne göre etkilenen mağazaların tamamı Danfoss'un sağladığı harici bir soğutma kontrol sistemine bağlıydı.

Fransa'nın ulusal siber güvenlik uyarı merkezi CERT-FR ise Fransa dalgasının ardından 12 Ekim 2026'da yayımlayıp 16 Ekim'de güncellediği CERTFR-2026-ALE-012 uyarısında, Danfoss AK-SM ve AK-SC serisi ile Copeland xweb ve Dixell xweb soğutma tesisi uzaktan kontrolcülerinde çok sayıda ele geçirme olduğunu bildirdi. CERT-FR'ye göre bir yönetim arayüzünü internete açık bırakmak genel olarak iyi uygulamalara aykırı ve bu cihazları hedef alan saldırı kampanyaları muhtemelen sürüyor.

Türkiye açısından

Kaynaklarda Türkiye'den bildirilen bir olay yok. Etkilenenler arasında büyük zincirlerin yanı sıra mahalle marketleri ve kasaplar da bulunuyor. Uzaktan erişilen soğutma kontrol sistemi kullanan işletmeler, CERT-FR ve İsrail Ulusal Siber Direktörlüğü'nün aşağıdaki önerilerini kendi sistemleri için gözden geçirebilir.

Ne yapmalı: işletmeler için resmi öneriler

• Etkilenen ve genel IP adresinden erişilebilen tüm soğutma ünitelerinin internet erişimini kaldırın; erişimi yalnız güvenli bir VPN ya da korumalı ağ üzerinden yeniden açın (CERT-FR).
• Üreticinin önerdiği iyi uygulamaları uygulayın: yazılımı (firmware) güncelleyin, Danfoss cihazlarda güvenlik seviyesini «Strict» yapın ve varsayılan parolaların değiştirildiğinden emin olun (CERT-FR).
• Buz çözme zaman aralıkları dahil tüm yapılandırmayı kontrol edin; ele geçirilmiş Danfoss cihazı yeniden başlatın, gerekirse fabrika ayarlarına döndürüp yeniden yapılandırın. CERT-FR'ye göre desteği bitmiş bir cihaz internete açık kalırsa yalnız fabrika ayarı yetmez, cihaz büyük olasılıkla yeniden ele geçirilir.
• Teknisyen ve servis sağlayıcılarının uzaktan erişimini çok faktörlü doğrulamayla koruyun, eski sistemleri güncelleyin (İsrail Ulusal Siber Direktörlüğü).
• Olağandışı sıcaklık değişimlerini yakalayan bağımsız bir uyarı sistemi kurun (İsrail Ulusal Siber Direktörlüğü).

Tüketiciler için: Komiser Hansen'e göre Avrupa'nın gıda güvenliği risk altında değil. Etkilenen marketlerde bazı perakendeciler gıdaları imha etti; İrlanda'da etkilenen şubelerdeki soğuk ve dondurulmuş gıdalar önlem amacıyla satıştan kaldırıldı.

Kaynaklar

• Euronews Türkçe (AFP) — AB, en az dokuz ülkede süpermarket buzdolaplarını vuran şüpheli siber saldırı konusunda uyardı (3 Kasım 2026)
• Anadolu Ajansı — Belçika Federal Savcılığı, süpermarketlere yönelik saldırılarla ilgili soruşturma başlattı (3 Kasım 2026)
• Anadolu Ajansı — Avrupa ülkelerinde marketlerin soğutma sistemlerinde siber saldırı alarmı (2 Kasım 2026)
• CERT-FR — CERTFR-2026-ALE-012 soğutma uzaktan kontrolcüleri uyarısı (12–16 Ekim 2026)
• POLITICO Europe — EU Commission to probe supermarket cyberattacks (2 Kasım 2026)
• The Hacker News — New Wave of Refrigeration Cyberattacks Hits Supermarkets Across Europe (3 Kasım 2026)
• BBC News — Shop freezers in seven European countries hit by cyber-attack (2 Kasım 2026)
• i24NEWS — Israel issues cyber warning to supermarket chains following attacks in Europe (2 Kasım 2026)
• BBC News — UK food supply chain affected by European freezer hacks, cyber chief says, 3 Kasım 2026

Kapak görseli (arşiv, temsili): bir süpermarketin dondurulmuş gıda reyonundaki camlı dondurucu dolapları, 2016 — Raysonho (Open Grid Scheduler / Grid Engine), CC0, Wikimedia Commons (1200×675 kırpıldı). Saldırılardan etkilenen bir mağaza değildir.