Menlo Park'taki Meta genel merkezi girişi, 1 Hacker Way tabelası ve Meta logosu

İtalya Verileri Koruma Kurumu (Garante per la protezione dei dati personali / Garante), Android cihazlardaki Facebook uygulamasının kullanıcıların akıllı telefonlarında saklanan fotoğraf, video ve ilgili meta verilere ayrı ve özgül bir açık rıza almadan ve yeterli bilgilendirme yapmadan eriştiği gerekçesiyle 14 Kasım 2026 tarihinde Meta Platforms Ireland Limited'e 805 milyon avro idari para cezası kesti. Kararla birlikte özelliğin 60 gün içinde varsayılan olarak kapatılmasına hükmedilirken, Euronews Türkçe'nin 16 Kasım 2026 tarihli haberine göre Meta karara itiraz edeceğini bildirdi.

Bolzano Tüketici Hakları Koruma Merkezi'nin (Centro Tutela Consumatori Utenti di Bolzano) Temmuz 2025'teki ihbarıyla başlayan ve kurumun kendi teknik incelemesini de içeren soruşturmada, Avrupa ePrivacy yönergesini iç hukuka aktaran İtalyan Privacy Code (Codice privacy) madde 122 hükmünün ihlal edildiği belirlendi. Garante resmi açıklamasında akıllı telefonun kişinin özel alanının parçası olduğunu; buradaki bilgilere erişimin verinin iletilmiş veya bir zarar doğmuş olmasına bakılmaksızın serbest ve aydınlatılmış rıza gerektirdiğini kaydetti. Karar, 2023'ten beri sunulan ve gezinme sırasında telefon galerisindeki fotoğraf ile videoları paylaşım önerisi olarak çıkaran «Facebook'ta gezinirken galeriden öneriler al» («Ottieni suggerimenti dalla galleria quando navighi su Facebook» / «Get camera roll suggestions when you're browsing Facebook») özelliğini kapsıyor.

Tek İzinle Arşiv Okuma Tespiti ve 60 Günlük Uyum Takvimi

Garante'nin tespitlerine göre galeri erişimi, uygulamanın tamamı ve farklı ihtiyaçları bulunan birden fazla işlev için geçerli tek bir izinle isteniyor. İzin «diğer işlevleri etkinleştir» gibi genel bir uyarıdan sonra alındığı için kullanıcı bunun galeri önerilerini de kapsadığını anlamıyor ve özellik varsayılan olarak açık geliyor. İzin tam verildiğinde uygulama kural olarak kalıcı biçimde cihazdaki tüm fotoğraf arşivini okuyabiliyor; kullanıcının ya da kurumun hangi bilgilerin fiilen kullanıldığını doğrulaması mümkün olmuyor. Garante ayrıca ePrivacy düzenlemesinde «tek durak» (sportello unico) mekanizması bulunmadığını belirterek şirketin İrlanda otoritesi lehine ileri sürdüğü yetkisizlik itirazını reddetti.

Karar doğrultusunda Meta, 60 gün içinde özelliğe özgü ayrı bir açık rıza isteyecek; özelliğin ne işe yaradığını, galeri erişimi anlamına geldiğini ve nasıl kapatılacağını açıkça anlatacak. Özellik, daha önce izin vermiş kullanıcılar dahil varsayılan olarak kapalı tutulacak; süre dolup uyum sağlanmazsa geçerli rıza vermemiş kullanıcılarda açılamayacak. Şirketin başlattığı girişimleri 30 gün, aldığı tedbirleri ise 90 gün içinde Garante'ye bildirmesi gerekiyor. Soruşturma içeriklerin yapay zekâ eğitiminde kullanılıp kullanılmadığını kapsamadı; Meta böyle bir kullanım olmadığını belirtiyor. Garante, 2026'da sunulan ve galeri içeriğinin bulutta işlenmesine imkân veren yeni özellik için ise ayrı inceleme hakkını saklı tuttu.

Ceza Tutarının Gerekçesi ve Meta'nın İtiraz Açıklaması

Garante, grubun dünya çapındaki cirosunun yaklaşık yüzde 0,47'sine karşılık gelen ceza tutarını belirlerken İtalya'daki yaklaşık 20 milyon Android kullanıcısı üzerinden etkilenen kişi sayısının yüksekliğini, uygulamayı güncellemeyenler ve sistem iznini daha önce verenler için süren ihlal süresini, 2019'daki önceki bir tedbiri ve soruşturma sırasındaki zayıf işbirliğini dikkate aldı. İhbardan sonra yapılan değişiklikler hafifletici sayılsa da bunların geç yapıldığı ve yalnızca uygulamayı güncelleyenleri kapsadığı belirtildi.

Anadolu Ajansı 14 Kasım 2026'da resmi cezayı ve 60 günlük kapatma hükmünü aktarırken, 16 Kasım 2026'da Euronews'in görüşlerini aktardığı bir Meta sözcüsü kurumun olgu değerlendirmesine, yasanın yorumuna ve «cezanın orantısız düzeyine» «şiddetle katılmıyoruz» sözleriyle karşı çıktı. Sözcü, «Bu, insanların Facebook'ta fotoğraf ve video paylaşmasına yardımcı olan basit bir özelliktir» değerlendirmesini yaparak kullanıcıların özellik çalışmadan önce cihazlarında izin vermesi gerektiğini, bu izni istedikleri zaman ayarlarından değiştirebildiklerini ifade etti ve karara itiraz edileceğini duyurdu.

Türkiye açısından

Garante'nin aldığı karar yalnızca İtalya'daki Android Facebook kullanıcılarını kapsıyor. Bununla birlikte Facebook Türkiye'de de yaygın biçimde kullanıldığı için okurlar kendi telefonlarında galeri iznini kontrol edebiliyor.

Kaynaklar

Sık sorulan sorular

İtalya Verileri Koruma Kurumu Meta'ya neden 805 milyon avro ceza kesti?

Android'deki Facebook uygulamasının «Facebook'ta gezinirken galeriden öneriler al» özelliği kapsamında telefon galerisindeki fotoğraf, video ve meta verilere ayrı ve özgül açık rıza almadan ve yeterli bilgilendirme yapmadan erişmesi nedeniyle ceza verildi.

Karar yapay zekâ eğitimini veya Instagram'ı kapsıyor mu?

Hayır. Karar Android'deki Facebook galeri önerileri özelliğini kapsıyor; içeriklerin yapay zekâ eğitiminde kullanılıp kullanılmadığı bu soruşturmanın konusu olmadı ve Meta böyle bir kullanım bulunmadığını belirtti.

Meta karara karşı ne yapacak?

Meta, 16 Kasım 2026'da kurumun olgu değerlendirmesine, yasa yorumuna ve ceza tutarına katılmadığını belirterek karara itiraz edeceğini açıkladı.